ການເພີ່ມປະສິດທິຜົນການຈັດການຕ່ອງໂສ້ອຸປະທານ (Supply Chain) ດ້ວຍ AI

ລອງນຶກພາບເບິ່ງວ່າ ທ່ານເປັນເຈົ້າຂອງທຸລະກິດຂາຍຍົກ-ຂາຍຍ່ອຍ ຢູ່ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ຫຼື ເປັນຜູ້ສົ່ງອອກກາເຟປາກຊ່ອງ. ໜຶ່ງໃນສິ່ງທີ່ເຮັດໃຫ້ເຈົ້າຂອງທຸລະກິດເຈັບຫົວທີ່ສຸດຄື “ສິນຄ້າມາບໍ່ທັນຂາຍ” ຫຼື “ວັດຖຸດິບຂາດຕະຫຼາດກະທັນຫັນ”. ບາງຄັ້ງລົດຂົນສົ່ງອາດຈະຕິດຢູ່ດ່ານຂົວມິດຕະພາບ, ຫຼື ເກີດດິນເຈື່ອນໃນລະດູຝົນຢູ່ເສັ້ນທາງເລກທີ 13 ເຊິ່ງເຮັດໃຫ້ການຈັດສົ່ງລ່າຊ້າ.

ຄວາມບໍ່ແນ່ນອນເຫຼົ່ານີ້ ເປັນສິ່ງທີ່ຜູ້ປະກອບການລາວຕ້ອງຮັບມືຢູ່ສະເໝີ. ແຕ່ຈະດີກວ່າບໍ່? ຖ້າເຮົາມີ “ຜູ້ຊ່ວຍອັດສະລິຍະ” ທີ່ສາມາດຄາດເດົາບັນຫາເຫຼົ່ານີ້ລ່ວງໜ້າ ເພື່ອໃຫ້ເຮົາກະກຽມຮັບມືໄດ້ທັນເວລາ. ຜູ້ຊ່ວຍທີ່ວ່າກໍຄື AI (ປັນຍາປະດິດ) ນັ້ນເອງ.

ຕ່ອງໂສ້ອຸປະທານ (Supply Chain) ແມ່ນຫຍັງ?

ສຳລັບຜູ້ທີ່ຫາກໍເລີ່ມຕົ້ນ, ຕ່ອງໂສ້ອຸປະທານ (Supply Chain) ແມ່ນຂະບວນການທັງໝົດນັບຕັ້ງແຕ່ການຫາວັດຖຸດິບ, ການຜະລິດ, ການຂົນສົ່ງ, ຈົນໄປຮອດມື້ທີ່ສິນຄ້າໄປຮອດມືລູກຄ້າ. ຕົວຢ່າງ: ສຳລັບຮ້ານກາເຟໜຶ່ງຈອກ, ຕ່ອງໂສ້ອຸປະທານແມ່ນເລີ່ມຕັ້ງແຕ່ຊາວກະສິກອນປູກກາເຟຢູ່ປາກຊ່ອງ, ການຂົນສົ່ງເມັດກາເຟມາໂຮງຂົ້ວ, ຈົນຮອດການຈັດສົ່ງມາຮ້ານກາເຟຂອງທ່ານຢູ່ແຄມຂອງ.

ຂໍ້ຕໍ່ທີ່ສຳຄັນທີ່ສຸດໃນຂະບວນການນີ້ແມ່ນ:

• Lead Time (ໄລຍະເວລາລໍຖ້າ): ເວລາທີ່ນັບຕັ້ງແຕ່ເຮົາສັ່ງເຄື່ອງ ຈົນຮອດມື້ທີ່ເຄື່ອງມາຮອດສາງ.
• Supplier Risk (ຄວາມສ່ຽງຈາກຜູ້ສະໜອງ): ຄວາມຫຼັກລ່ຽງບໍ່ໄດ້ຈາກຝ່າຍຜູ້ສະໜອງສິນຄ້າໃຫ້ເຮົາ ເຊັ່ນ: ໂຮງງານຂອງເຂົາເຈົ້າປິດ, ຂາດວັດຖຸດິບ, ຫຼື ການປະຕິບັດງານມີບັນຫາ.

AI ຊ່ວຍຄາດເດົາ ແລະ ແກ້ໄຂບັນຫາແນວໃດ?

ໃນອະດີດ, ການຄາດເດົາໄລຍະເວລາລໍຖ້າ (Lead Time) ແມ່ນອາໄສປະສົບການ ຫຼື ການຄາດເດົາແບບລວມໆ (ເຊັ່ນ: ກະວ່າໜ້າຈະໃຊ້ເວລາປະມານ 7 ມື້). ແຕ່ເມື່ອເຮົານຳເອົາ ເຕັກໂນໂລຊີການວິເຄາະແລະຄາດເດົາລ່ວງໜ້າ (Predictive Analytics) ເຊິ່ງເປັນໜຶ່ງໃນຄວາມສາມາດຂອງ AI ເຂົ້າມາຊ່ວຍ, ມັນສາມາດເຮັດວຽກໄດ້ດັ່ງນີ້:

1. ການຄາດເດົາໄລຍະເວລາການຈັດສົ່ງທີ່ແມ່ນຢຳຂຶ້ນ

AI ບໍ່ໄດ້ເບິ່ງພຽງແຕ່ປະຫວັດການຂົນສົ່ງໃນອະດີດ. ມັນສາມາດວິເຄາະຂໍ້ມູນຫຼາຍໆຢ່າງພ້ອມກັນເຊັ່ນ: ສະພາບອາກາດ (ພາຍຸເຂົ້າບໍ, ນ້ຳຂອງຂຶ້ນສູງຈົນກະທົບການຂົນສົ່ງທາງເຮືອບໍ), ສະພາບການຈະລາຈອນຢູ່ດ່ານຊາຍແດນ, ຫຼື ແມ່ນແຕ່ຕາຕະລາງການແລ່ນລົດໄຟລາວ-ຈີນ. ຈາກນັ້ນ, AI ຈະຄຳນວນແລະບອກເຮົາໄດ້ວ່າ “ສິນຄ້າຮອບນີ້ອາດຈະໃຊ້ເວລາ 12 ມື້ປາຍ ແທນທີ່ຈະເປັນ 7 ມື້” ເຊິ່ງຊ່ວຍໃຫ້ເຮົາສັ່ງເຄື່ອງລ່ວງໜ້າໄດ້ທັນເວລາ.

2. ການປະເມີນ ແລະ ແຈ້ງເຕືອນຄວາມສ່ຽງຈາກຊັບພລາຍເອີ (Supplier Risk)

AI ສາມາດສະແກນຂ່າວສານ, ສື່ສັງຄົມອອນລາຍ, ແລະ ຖານຂໍ້ມູນທົ່ວໂລກຕະຫຼອດ 24 ຊົ່ວໂມງ. ຖ້າມີຂ່າວວ່າໂຮງງານຜະລິດເສັ້ນດ້າຍຢູ່ຕ່າງປະເທດທີ່ເຮົາຮັບຊື້ປະຈຳ ກຳລັງມີບັນຫາພະນັກງານປະທ້ວງ ຫຼື ຂາດແຄນວັດຖຸດິບ, AI ສາມາດແຈ້ງເຕືອນໃຫ້ເຈົ້າຂອງໂຮງງານຕັດຫຍິບຢູ່ລາວຮູ້ລ່ວງໜ້າ ເພື່ອຫາຜູ້ສະໜອງເຈົ້າໃໝ່ສຳຮອງໄວ້ກ່ອນທີ່ເສັ້ນດ້າຍໃນສາງເຮົາຈະໝົດ.

3. ແນະນຳການເກັບສາງ (Inventory) ທີ່ສົມດຸນ

ຖ້າເກັບເຄື່ອງໄວ້ຫຼາຍໂພດ ກໍຈົມທຶນ, ຖ້າເກັບໜ້ອຍໂພດ ກໍເສຍໂອກາດຂາຍ. ລະບົບ AI ສາມາດຮຽນຮູ້ພຶດຕິກຳຂອງລູກຄ້າ ແລະ ຄາດເດົາໄດ້ວ່າ ຊ່ວງເທດສະການບຸນທາດຫຼວງ ຫຼື ບຸນປີໃໝ່ລາວ ສິນຄ້າປະເພດໃດຈະຂາຍດີ ແລະ ເຊື່ອມໂຍງກັບ Lead Time ເພື່ອບອກໃຫ້ເຮົາຮູ້ວ່າ “ຄວນສັ່ງເຄື່ອງຕອນໃດ ແລະ ສັ່ງຈຳນວນເທົ່າໃດ”.

ຕົວຢ່າງໃນການນຳໃຊ້ຈິງ ສຳລັບທຸລະກິດຂະໜາດກາງ ແລະ ຂະໜາດນ້ອຍ (SMEs)

• ທຸລະກິດນຳເຂົ້າສິນຄ້າອຸປະໂພກ-ບໍລິໂພກ: ແທນທີ່ພະນັກງານຈະຕ້ອງໂທຖາມຮ້ານຂາຍສົ່ງຢູ່ຝັ່ງໄທ ຫຼື ຈີນທຸກມື້, ລະບົບຊອບແວທີ່ພັດທະນາດ້ວຍ AI ຈະຊ່ວຍວິເຄາະຂໍ້ມູນການຂົນສົ່ງຂອງບໍລິສັດຂົນສົ່ງຕ່າງໆ ແລະ ສະເໜີເສັ້ນທາງ ຫຼື ຮູບແບບການຂົນສົ່ງທີ່ປອດໄພ ແລະ ໄວທີ່ສຸດໃນແຕ່ລະຊ່ວງເວລາ (ເຊັ່ນ: ປ່ຽນຈາກລົດບັນທຸກມາໃຊ້ລົດໄຟໃນຊ່ວງທີ່ເສັ້ນທາງຫຼັກມີການສ້ອມແປງ).
• ທຸລະກິດກະສິກຳ: ໂຮງງານຮັບຊື້ຜົນຜະລິດກະສິກຳ ສາມາດໃຊ້ AI ວິເຄາະຂໍ້ມູນມໍລະສຸມ ແລະ ລາຄາຝຸ່ນໃນຕະຫຼາດໂລກ ເພື່ອເຕືອນຊາວກະສິກອນໃນເຄືອຂ່າຍໃຫ້ກະກຽມຜົນຜະລິດ ແລະ ຄຸ້ມຄອງຕົ້ນທຶນໄດ້ດີຂຶ້ນ.

ບົດສະຫຼຸບທີ່ສຳຄັນ (Key Takeaways)

• Supply Chain ບໍ່ແມ່ນພຽງການຂົນສົ່ງ: ແຕ່ແມ່ນການເຊື່ອມໂຍງລະບົບທຸລະກິດທັງໝົດ ເຊິ່ງການຈັດການເວລາ (Lead time) ທີ່ດີ ໝາຍເຖິງກຳໄລທີ່ເພີ່ມຂຶ້ນ.
• Predictive AI ຄືໝໍດູທີ່ອີງໃສ່ຂໍ້ມູນ: ມັນຊ່ວຍຄາດເດົາອະນາຄົດໄດ້ຢ່າງມີຫຼັກການ ຊ່ວຍຫຼຸດຄວາມສ່ຽງຈາກປັດໃຈທີ່ຄວບຄຸມບໍ່ໄດ້ ເຊັ່ນ: ດິນຟ້າອາກາດ ແລະ ສະຖານະການທາງທຸລະກິດຂອງຄູ່ຄ້າ.
• ປ້ອງກັນດີກວ່າແກ້ໄຂ: ການຮູ້ລ່ວງໜ້າວ່າສິນຄ້າຈະມາຊ້າ ເຮັດໃຫ້ເຮົາມີເວລາຫາກົນລະຍຸດອື່ນມາທົດແທນ ຫຼຸດຜ່ອນການສູນເສຍລູກຄ້າ.

ການນຳໃຊ້ AI ໃນມຸມມອງນີ້ ບໍ່ໄດ້ໝາຍຄວາມວ່າທ່ານຕ້ອງຈ້າງນັກຂຽນໂປຣແກຣມທີ່ເກັ່ງກ້າສະເໝີໄປ. ໃນປັດຈຸບັນ, ມີລະບົບຄຸ້ມຄອງສາງສິນຄ້າ ແລະ ຊອບແວ ERP (Enterprise Resource Planning) ຫຼາຍຮູບແບບທີ່ມີການຝັງ AI ມາໃຫ້ພ້ອມນຳໃຊ້ແລ້ວ. ສຳລັບຜູ້ປະກອບການລາວໃນຍຸກດິຈິຕອນ, ການເລີ່ມສຶກສາ ແລະ ເປີດຮັບເຕັກໂນໂລຊີເຫຼົ່ານີ້ ຈະເປັນການຍົກລະດັບທຸລະກິດໃຫ້ກ້າວໄປຂ້າງໜ້າ ແລະ ແຂ່ງຂັນໃນຕະຫຼາດໄດ້ຢ່າງຍືນຍົງ.